Devalüasyon Nedir?

Devalüasyon nedir? Devalüasyon olursa ne olur? Devalüasyon, bir ülkede kullanılan resmi para biriminin yurtdışındaki diğer paralar karşısında değerinin düşürülmesidir. Para değerinin düşürülmesi devlet tarafından yapılır. Ülkeler para birimlerinin diğer para birimleri karşısında değer kazanmasını isterken devalüasyon neden yapılır?

Devalüasyon nedir öğrendikten sonra neden ve nasıl yapılır diye bakalım. Bir devlet devalüasyon yapıyorsa o ülkede dış ticaret açığı vardır. Dış ticaret açığı nedir? Ekonomideki toplam ihracat, toplam ithalattan düşükse o ekonomide açık var demektir. Devletler açığı azaltmak için devalüasyona giderler. Nasıl yapılır? Devletler devalüasyon yaparak para birimlerinin değerini düşürürler. Bu yüzden dışarıdan alınan ürünler yani ithalat pahalı hale gelir dolayısıyla ithalat azalır ve içerideki ürünler ucuzladığı için ihracatın artması beklenir. Bu sayede ithalat-ihracat dengesinin kurulması hedeflenir. Fakat her zaman devalüasyon başarılı olup, olumlu sonuç vermez. Devalüasyon olursa ne olur?

Devalüasyon Nedir? Devalüasyon Olursa Ne Olur?

devalüasyon nedir, devalüasyonun sonuçları
Devalüasyon Olursa Ne Olur?

Olumlu sonuçlarının yanında olumsuz sonuçları da mevcuttur. Riskli durumlar da oluşabilir. Bunun için doğru zamanda doğru adımların atılması önem arzeder.

Bence En İyi 5 Şirket Puanım
1. Admin Markets
(Türkçe Destek)
4.9
2. FXTM 4.9
3. XM 4.8
4. LiberalFX
(Türkçe Destek)
4.6
5. FxPro
(Türkçe Destek)
4.5

İthalat pahalılaşır, ihracat ucuzlaşır. Yani ithalat azalır, ihracat artar. Bu sayede dış ticaret açığı kapanır veya makul bir seviyeye gelir.

Eğer ihraç edilecek ürünler ülkede yeterli miktarda üretilemiyorsa ve içteki ihtiyacı karşılayamayacak durumdaysa devalüasyon bir işe yaramaz ve ithalat tekrar artar.

Ülkenin kendi ülkesinde bulunmayan veya az üretilen ürünlere ihtiyacı fazlaysa (doğalgaz, petrol vs.) devalüasyon ithalatı geçici olarak azaltır. Temel ihtiyaçlardan olduğu için fiyatları yüksek olsa da alımlarda çok düşüş olmayacaktır.

Devalüasyon, ithalatın pahalılaşmasıyla beraber enflasyonu artırır. Enflasyon yüksek olunca para birimi daha da değer kaybeder. Bazı durumlarda devalüasyonun enflasyonu artırması, hiperenflasyona neden olabilir.

Diğer para birimlerinin değerinin artması sanayicileri zor duruma sokar. Ayrıca kurun yükselmesiyle birlikte de bütçe açığı yükselir.

Devalüasyon Örnekleri

Devalüasyon nedir ve nasıl yapılır? Bunu örneklerle açıklayalım ardından dünyadan ve ülkemizden örnekler verelim.

Şuanki dolar kuru üzerinden gidersek; dolar 4,50 TL civarlarında. %33’lük bir devalüasyona karar verildikten sonra dolar kuru 6,00 TL’ye yükselecektir. Yani paramız dolar karşısında %33 oranında bir değer kaybı yaşayacaktır. Bu durumda yurtdışındaki yatırımcı daha önce 4,50 TL’lik bir ürüne 1 dolar öderken artık  0,75 dolar (4,50/6,00 işlemi yaparak bunu bulabiliriz) ödeyecektir. Eski halinden çok daha ucuza mal alma imkanına sahip olacaktır. Bu yüzden daha fazla mal alacak ve ihracat artacaktır.

Para değeri düştüğü için ülke ithalatını azaltacaktır. Çünkü daha önce 4,50 TL ödediği bir ürüne artık 6,00 TL ödeyecektir. Fakat durum böyle olunca bazı ürünlerde dışarıya bağımlı olduğumuz için fiyatlar artınca enflasyon da artacaktır.

Devalüasyona iyi örneklerinden biri olarak Fransız Poincare hükümetinin yaptığı hamleyi gösterebiliriz. Savaştan sonra ülke içinde fiyatların yükselmesi ve dışarıda da para biriminin değer kaybetmemesi sonucu 1926-1928 yılları arasında ekonomik sıkıntıya girilmemesi için bu uygulama yapılmıştır. Uygulamada paranın değeri, dış birimlerden %4 oranında düşürülmüştür. Devalüasyonla beraber hedeflenen ihracat artışı ve dengelenme sağlamış, başarılı olunmuştur.

Fransa’dakine benzer birkaç uygulama da ülkemizde yapılmıştır. 1958 devalüasyonu ile beraber dolar 2,80’den 9,00 TL’ye çıkarılmış ve 1970 yılında %66 devalüasyon yaparak 14,85’e çıkarılmıştır. Bu uygulamalarla beraber ihracatın hareketlenmesi hedeflenmiştir.

Kimler Ne Demiş?

avatar

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  Üye Ol  
Bildir